Τι είναι η συναισθηματική νοημοσύνη(eq) και ποιος ο ρόλος της στη ζωή μας;

Τα τελευταία χρόνια η επιστήμη της ψυχολογίας καλείται περισσότερο από ποτέ να μελετήσει αναγκαία ερωτήματα για την ανθρώπινη ψυχική λειτουργία δεδομένη της οικονομικής και πολιτισμικής κρίσης που διανύουμε διεθνώς. Τι μπορούμε να αλλάξουμε ώστε να βοηθηθούν τα παιδιά προκειμένου να πετύχουν πολλά στη ζωή τους; Σε ποιους παράγοντες οφείλεται η αποτυχία ανθρώπων με υψηλό δείκτη νοημοσύνης και τι ωθεί τους ανθρώπους με χαμηλό δείκτη στην κορυφή και τη λάμψη; Γιατί τα σημερινά παιδιά είναι πιο ευέξαπτα και καταπιεσμένα συγκριτικά μ’ εκείνα του παρελθόντος;

    Τη λύση στα παραπάνω ερωτήματα θα μας δώσει η συναισθηματική νοημοσύνη. Ο όρος συναίσθημα προέρχεται από το λατινικό “motore” δηλαδή κινώ. Μέσα σ’ αυτή την έννοια περιέχεται η ικανότητα του συναισθήματος να οδηγεί το άτομο στη λήψη αποφάσεων και κατά συνέπεια σε μια πράξη. Με τον όρο συναισθηματική νοημοσύνη,εννοούμε τις ικανότητες των ατόμων που σχετίζονται με το ζήλο, την επιμονή, τη θετική ή αρνητική αντιμετώπιση των πραγμάτων, την αναζήτηση κινήτρων κτλ.

     Πολλές φορές διαταραχές οι οποίες υπονομεύουν τη διαδικασία της μάθησης δεν μπορούν να εντοπιστούν από τα τεστ νοημοσύνης (test IQ), καθώς συχνά οφείλονται στη συναισθηματική σφαίρα του ατόμου. Σύμφωνα με μελέτες, παιδιά που είχαν υψηλό δείκτη νοημοσύνης παρουσίαζαν κρίσεις άγχους, ήταν υπερκινητικά ενώ παράλληλα άφηναν ατελείς τις εργασίες τους. Συγκεκριμένα, αποτελέσματα ερευνών του νευροψυχολόγου Δόκτωρ Αντόνιο  Νταμάζιο , ασθενείς με υψηλό δείκτη IQ, οι οποίοι ωστόσο παρουσίαζαν πρόβλημα στο τμήμα του προμετωπιαίου φλοιού, το οποίο επηρεάζει την «εργαζόμενη μνήμη», δεν μπορούσαν να οδηγηθούν στη λήψη απλών αποφάσεων, όπως για παράδειγμα να κανονίσουν κάποιο ραντεβού, γεγονός που οφείλεται, όπως υποστηρίζει ο ίδιος στην απώλεια της συναισθηματικής μάθησης. Πρόκειται, λοιπόν, για συμπεριφορές, οι οποίες διαμορφώνονται περισσότερο θα λέγαμε από την εμπειρία του ατόμου.

Παρασκευή Βόκα, Νηπιαγωγός